Палітыка Міжнародныя адносіны

«Студэнцкі сьпіс» у Сэрбіі атрымаў 140 месцаў і апублікаваў праграму

Партыя, якая паводле афіцыйных вынікаў выбараў 25 кастрычніка набрала 53.69% галасоў, заяўляе пра курс на ўступ у Эўразьвяз і адмову ўводзіць санкцыі супраць Расеі. Яна абяцае вайсковы нэўтралітэт і непрызнаньне Косава.

«Студэнцкі сьпіс» у Сэрбіі атрымаў 140 месцаў і апублікаваў праграму
Фота: eurointegration.com.ua

На датэрміновых парлямэнцкіх выбарах у Сэрбіі 25 кастрычніка «Студэнцкі сьпіс» атрымаў 53.69% галасоў, сьпіс Аляксандра Вучыча — 39.48%. Паводле вынікаў выбараў рух атрымаў 140 месцаў у парлямэнце з 250 месцаў, Сэрбская прагрэсіўная партыя Вучыча — 103. Вучыч прызнаў паразу.

Пасьля перамогі партыя ўпершыню апублікавала афіцыйную праграму. Яна прадугледжвае паглыбленьне супрацоўніцтва з Эўразьвязам і адначасова адмову ад санкцыяў супраць Масквы.

Партыя абяцае дамагацца атрыманьня IBAR — справаздачы пра ацэнку выкананьня арыентыраў па ўступе ў Эўразьвяз. Паводле яе слоў, для гэтага патрэбны прагрэс у судовай сыстэме і асноўных правах, а таксама ў сфэрах правасудзьдзя, свабоды і бясьпекі (разьдзелы 23 і 24). Акрамя таго, яна мае намер пашырыць супрацоўніцтва з Эўрапейскім банкам рэканструкцыі і разьвіцьця і Эўрапейскім інвэстыцыйным банкам дзеля грантаў і іншай фінансавай падтрымкі.

Санкцыі супраць Расеі, як сказана ў праграме, Сэрбія ўводзіць ня будзе: партыя спасылаецца на гістарычны досьвед краіны і наступствы абмежаваньняў для мясцовага насельніцтва. Адначасова яна заяўляе пра адданасьць тэрытарыяльнай цэласнасьці сувэрэнных дзяржаваў, уключна з Украінай. Прафэсар Йова Бакіч пасьля выбараў таксама заявіў, што адносіны з Масквой застануцца бязь зьменаў, а ўлада будзе дзейнічаць у нацыянальных інтарэсах Сэрбіі.

Сэрбія падала заяўку на сяброўства ў Эўразьвязе ў 2009 годзе, статус кандыдата атрымала ў 2012-м. Раней двое прадстаўнікоў партыі распавялі выданьню Rapporteur, што партыя плянуе рэфэрэндум пра ўступ у Эўразьвяз. Галасаваньне адбудзецца пасьля таго, як урад правядзе рэформы, якія ўмацоўваюць судовую сыстэму. Адзін з субяседнікаў, Баукал, сказаў, што набраў абароты пазытыўны імпульс, і дадаў, што добра б пасьпець на гэты цягнік. Сам ён прыхільнік Эўропы і спадзяецца на адказ «за», але народны рух яшчэ не вырашыў, ці рэкамэндаваць уступ.

Што да Косава, партыя абяцае не прызнаваць незалежнасьць і не падтрымліваць сяброўства рэспублікі ў міжнародных арганізацыях. Яна заяўляе, што будзе разьвіваць добрасуседзкія адносіны і рэгіянальнае супрацоўніцтва з усімі суседзямі і абараняць канстытуцыйны статус Рэспублікі Сэрбскай у складзе Босьні і Герцагавіны.

Праграма захоўвае вайсковы нэўтралітэт, які партыя называе стратэгічным курсам краіны. У кадравай палітыцы яна абяцае рэформу дзяржаўных установаў, каб пакончыць з кумаўством і прызначэньнямі па асабістых сувязях. Замест асабістага прасоўваньня палітыкаў партыя мае намер увесьці сыстэмнае, доўгатэрміновае інстытуцыйнае прадстаўніцтва дзяржаўных інтарэсаў.

«Студэнцкі сьпіс» узьнік з шматмесячных студэнцкіх пратэстаў. У верасьні 2026 году рух афіцыйна ўступіў у перадвыбарную гонку, кінуўшы выклік Вучычу, які тады рыхтаваўся перайсьці з пасады прэзыдэнта на пасаду прэм'ер-міністра.

Каментары